Bộ Công an đang lấy ý kiến đối với hồ sơ dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi), trong đó đề xuất sửa đổi, bổ sung một số quy định về nguyên tắc xử lý người phạm tội và pháp nhân thương mại phạm tội. Thời hạn góp ý dự thảo đến hết ngày 16/7.
Một trong những nội dung đáng chú ý được cơ quan soạn thảo đề xuất bổ sung là trường hợp thực tiễn áp dụng pháp luật có thể dẫn đến xử lý hình sự hoặc không xử lý hình sự thì kiên quyết không áp dụng xử lý hình sự.
Trường hợp phải xử lý hình sự, dự thảo nêu nguyên tắc ưu tiên áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả kinh tế trước. Kết quả khắc phục hậu quả sẽ là căn cứ để cơ quan có thẩm quyền xem xét các biện pháp xử lý tiếp theo.
Nguyên tắc này được đề xuất áp dụng đối với cả người phạm tội và pháp nhân thương mại phạm tội.
Đối với pháp nhân thương mại, dự thảo quy định mọi pháp nhân phạm tội đều bình đẳng trước pháp luật, không phân biệt hình thức sở hữu và thành phần kinh tế.
Pháp nhân sử dụng thủ đoạn tinh vi, phạm tội có tính chất chuyên nghiệp hoặc cố ý gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng sẽ bị nghiêm trị.
Ngược lại, chính sách khoan hồng được áp dụng đối với pháp nhân tích cực hợp tác với cơ quan chức năng trong việc phát hiện tội phạm hoặc giải quyết vụ án; tự nguyện sửa chữa, bồi thường thiệt hại; chủ động ngăn chặn hoặc khắc phục hậu quả đã xảy ra.
Đối với cá nhân, dự thảo tiếp tục xác định mọi người phạm tội đều bình đẳng trước pháp luật, không phân biệt giới tính, dân tộc, tín ngưỡng, tôn giáo, thành phần hoặc địa vị xã hội.
Những người chủ mưu, cầm đầu, chỉ huy, ngoan cố chống đối, có tính chất côn đồ, tái phạm nguy hiểm hoặc lợi dụng chức vụ, quyền hạn để phạm tội sẽ bị nghiêm trị.
Chính sách nghiêm trị cũng áp dụng với người phạm tội có tổ chức, có tính chất chuyên nghiệp, sử dụng thủ đoạn xảo quyệt hoặc cố ý gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.
Trong khi đó, dự thảo đề xuất khoan hồng đối với người tự thú, đầu thú, thành khẩn khai báo, tố giác đồng phạm, lập công chuộc tội, ăn năn hối cải hoặc tích cực hợp tác với cơ quan chức năng.
Người tự nguyện sửa chữa, bồi thường thiệt hại cũng được xem xét áp dụng chính sách khoan hồng.
Đối với người lần đầu phạm tội ít nghiêm trọng, cơ quan có thẩm quyền có thể áp dụng hình phạt nhẹ hơn hình phạt tù, đồng thời giao người phạm tội cho cơ quan, tổ chức hoặc gia đình giám sát, giáo dục.
Người bị phạt tù phải chấp hành hình phạt tại cơ sở giam giữ, lao động và học tập để trở thành người có ích cho xã hội. Trường hợp đáp ứng đủ điều kiện luật định, họ có thể được xét giảm thời hạn chấp hành hình phạt hoặc tha tù trước thời hạn có điều kiện.
Người đã chấp hành xong hình phạt được tạo điều kiện làm ăn, sinh sống lương thiện, hòa nhập cộng đồng và được xóa án tích khi đáp ứng đủ các điều kiện theo quy định.
