Ngày 28-7, TAND TP Hà Nội tiếp tục xét hỏi 14 bị cáo trong vụ án sản xuất, buôn bán thực phẩm chức năng giả xảy ra tại Công ty MediUSA, Công ty MediPhar và các doanh nghiệp liên quan.
Trước đó, hội đồng xét xử tập trung thẩm vấn ba cựu cán bộ bị truy tố về tội nhận hối lộ gồm Nguyễn Thế Việt, cựu Phó cục trưởng Cục Giám sát quản lý về hải quan; Nguyễn Hữu Tuân, cựu Phó phòng giám quản 5 và Phan Công Chiến, cựu Trưởng phòng quản lý kinh doanh dược, Cục Quản lý dược (Bộ Y tế).
Trong vụ án 100 tấn thực phẩm chức năng giả, hai cựu cán bộ thuộc Cục Giám sát quản lý về hải quan bị cáo buộc nhận tổng cộng 1,5 tỉ đồng để giúp doanh nghiệp của Nguyễn Năng Mạnh được thông quan nguyên liệu.
Đứng trước bục khai báo, bị cáo Nguyễn Thế Việt tiếp tục bảo lưu quan điểm nhiều lần trình bày trước đó: việc mình làm chỉ là giải đáp vướng mắc về nghiệp vụ cho doanh nghiệp, còn số tiền nhận được là “quà cảm ơn”.
Theo lời khai của Việt, mọi việc bắt đầu khi Nguyễn Hữu Tuân mang công văn của Công ty Hùng Phương đến hỏi về những vướng mắc liên quan hoạt động nhập khẩu nguyên liệu.
“Tôi trả lời trên cơ sở nghiệp vụ, với góc độ đồng nghiệp, vì Tuân nói có người quen đang gặp khó khăn”, ông Việt trình bày.
Bị cáo cho biết sau đó đã giao cấp dưới nghiên cứu hồ sơ, rồi trao đổi với Phan Công Chiến – người được đồng nghiệp giới thiệu là am hiểu chuyên môn về lĩnh vực dược.
Theo Việt, Chiến cho rằng nguyên liệu của lô hàng có thể được sử dụng vào nhiều mục đích khác nhau, chỉ khi nhập khẩu để sản xuất thuốc mới phải áp dụng Luật Dược, còn nhập khẩu làm nguyên liệu thực phẩm thì thực hiện theo quy định về an toàn thực phẩm.
Việt khẳng định từ những trao đổi chuyên môn đó, mình mới ký văn bản gửi Cục Quản lý dược và các đơn vị hải quan.
Chủ tọa ngay lập tức đặt câu hỏi: “Nếu không có tiền thì bị cáo có thực hiện trách nhiệm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp không?”.
“Tôi vẫn làm vì đó là trách nhiệm của mình”, Việt đáp.
“Thế tại sao bị cáo lại nhận tiền của người ta như thế? Tiền tư vấn có xứng đáng đến 700 triệu đồng không?”, chủ tọa truy.
Việt vẫn giữ quan điểm mình không vòi vĩnh doanh nghiệp, chỉ nhận tiền sau khi công việc đã hoàn thành.
Phần thẩm vấn trở nên căng thẳng khi Nguyễn Thế Việt đề nghị bác bỏ một số lời khai trong giai đoạn đầu điều tra.
Bị cáo cho rằng khi mới bị câu lưu, tinh thần hoảng loạn nên khai báo chưa đầy đủ, chưa đúng thực tế. Theo Việt, lời khai ngày 17-6-2025 mới phản ánh đúng bối cảnh sự việc.
“Tôi không được tiếp cận hồ sơ, sự việc đã diễn ra hơn một năm rưỡi nên không nhớ đầy đủ”, Việt giải thích.
Chủ tọa lập tức hỏi dồn: “Bị cáo là công chức, đảng viên, có chức vụ, có kinh nghiệm. Vì sao lại nói lúc đó hoảng loạn? Ngoài lý do không nhớ còn lý do nào khác? Có bị ép cung, mớm cung không?”.
“Dạ không”, Việt trả lời.
Chủ tọa nhấn mạnh bị cáo hoàn toàn có quyền từ chối khai báo nếu thấy không tự nguyện, đồng thời lưu ý cơ quan tố tụng không nhận được bất kỳ đơn khiếu nại nào về việc ép cung hay mớm cung.
Khi được hỏi về hai khoản tiền 300 triệu đồng và 400 triệu đồng nhận từ Nguyễn Hữu Tuân, Việt tiếp tục khẳng định chỉ biết đây là tiền doanh nghiệp cảm ơn sau khi được tháo gỡ khó khăn.
Theo lời khai, khoản 300 triệu đồng được Tuân nói là “tiền cảm ơn của doanh nghiệp Hùng Phương”. Khoản 400 triệu đồng được nhận sau khi Việt ký văn bản.
“Tôi nghĩ doanh nghiệp được việc thì cảm ơn”, bị cáo nói.
Đáng chú ý, Việt phủ nhận lời khai của Tuân về việc từng thông báo doanh nghiệp sẽ “cảm ơn 800 triệu đồng” trước khi công việc hoàn tất. “Lời khai đó không chính xác”, Việt khẳng định.
Ngay sau đó chủ tọa yêu cầu dẫn giải Nguyễn Hữu Tuân lên đối chất. Trước bục khai báo, Tuân giữ nguyên lời khai tại cơ quan điều tra, khẳng định nội dung mình trình bày là đúng.
Quá trình thẩm vấn, chủ tọa dành nhiều phút phân tích quy định đối với cán bộ, đảng viên. Theo chủ tọa, các bị cáo đều là cán bộ cấp trung ương, có trình độ, giữ chức vụ quản lý nên phải nhận thức rõ những điều pháp luật cấm.
“Không được nhận bất cứ quà cáp, cảm ơn nào trong phạm vi công tác mình quản lý, dưới bất kỳ hình thức nào”, chủ tọa nhấn mạnh.
Hội đồng xét xử cho rằng nhiều bị cáo đang lý giải mình không nhận tiền để làm sai nên không nghĩ đó là hối lộ.
“Tôi đặt giả thiết các bị cáo thực sự muốn giúp doanh nghiệp. Nhưng điều lệ Đảng, quy định về cán bộ, công chức đều không cho phép nhận quà cảm ơn.
Đừng nghĩ nhận tiền để làm sai thì mới là phạm tội. Kể cả nhận quà cảm ơn thôi, các bị cáo thấy mình có được phép không? Chưa kể ở đây là số tiền rất lớn, hàng trăm triệu đồng, chứ không phải vài triệu đồng”, chủ tọa nói.
Chủ tọa nhấn mạnh lại câu hỏi có được nhận tiền không, Nguyễn Thế Việt cúi đầu đáp ngắn gọn: “Dạ không ạ”.
Hội đồng xét xử cũng lưu ý các bị cáo từng nhiều lần khai báo ổn định trong quá trình điều tra và được Viện Kiểm sát ghi nhận thái độ thành khẩn.
“Ra đến phiên tòa không phải thích khai thế nào thì khai. Sự thật chỉ có một. Hội đồng xét xử sẽ đánh giá toàn bộ lời khai của các bị cáo”, chủ tọa nhấn mạnh.
Kết thúc phần trả lời, Nguyễn Thế Việt thừa nhận hành vi phạm tội nhưng vẫn khẳng định không vòi vĩnh doanh nghiệp. Theo bị cáo, việc “ngã giá” 1,5 tỉ đồng là giữa Nguyễn Hữu Tuân và Nguyễn Năng Mạnh, bản thân chỉ được cấp dưới đưa 700 triệu đồng.
